Có một nghịch lý khá phổ biến trong xây dựng hạ tầng, công trình lát gạch bê tông vỉa hè lúc mới bàn giao thì hoàn hảo. Thế nhưng chỉ sau 2 – 3 năm bỗng xảy ra hiện tượng nứt vỡ, bề mặt bong tróc, rêu mốc loang màu. 

Đa phần mọi người cho rằng nguyên nhân do thời tiết, thi công hay lưu lượng xe qua lại đông đúc. Nhưng thực tế, sai lầm đến ngay từ khâu chọn gạch bê tông, nhà thầu đã bỏ qua 2 yếu tố quan trọng là mác bê tông và độ hút nước của gạch. Hãy cùng Gạch TCB tìm hiểu nguyên nhân gốc rễ của tình trạng trên nhé!

1. Mác bê tông – “xương sống” quyết định tuổi thọ gạch nhưng dễ bị bỏ qua

1.1. Mác bê tông là gì?

Mác bê tông là khả năng chịu tải của gạch bê tông trong suốt vòng đời sử dụng.

Điều này đặc biệt quan trọng bởi gạch bê tông vỉa hè không chỉ chịu tải 1 lần mà chịu hàng triệu lần. 

1.2. Sai lầm phổ biến: Đánh giá mác theo “cảm quan”

Rất nhiều đơn vị thi công, nhà thầu đánh giá gạch bê tông dựa trên cảm quan như gạch cầm nặng tay, có vẻ chắc chắn và mặc định viên gạch đó tốt.

Tuy nhiên, cường độ chịu nén của gạch bê tông không được đánh giá bằng mắt thường.

1.3. Điều gì xảy ra khi mác bê tông không đủ?

Giai đoạn 1: Vi nứt (micro-crack)

Hiện tượng này không thể nhìn thấy được bằng mắt thường, nó chỉ xuất hiện khi tải trọng lớn hơn khả năng chịu của gạch.

Giai đoạn 2: Tích lũy phá hoại

Vết nứt nhanh chóng lan rộng gây mất liên kết nội bộ giữa các viên gạch.

Giai đoạn 3: Phá hủy bề mặt

Ở giai đoạn đoạn này, bề mặt xuất hiện các vết nứt rõ ràng, lớp mặt bị bong tróc, vỡ góc.

Thông thường quá trình này không xảy ra ngay mà âm thầm phá hủy tuyến đường trong suốt 1 – 3 năm.

1.4. Mác bê tông phải gắn với tải trọng thực tế

Nhiều người cho rằng chỉ cần chọn gạch bê tông mác thấp hoặc trung bình cho vỉa hè vì khu vực đó chỉ có người đi bộ lưu thông. Tuy nhiên thực tế tại Việt Nam luôn xảy ra tình trạng xe máy leo lên vỉa hè, xe giao hàng hay ô tô đỗ tạm. Do đó, tải trọng thực tế cao hơn thiết kế gấp 2 – 3 lần.

2. Độ hút nước – “kẻ giết gạch bê tông thầm lặng” mà ít ai kiểm tra

2.1. Bản chất của độ hút nước

Độ hút nước của gạch là khả năng hấp thụ nước vào bên trong viên gạch. Điều này phản ánh độ rỗng và cấu trúc bên trong của gạch bê tông.

Gạch hút nước thấp đồng nghĩa với độ chắc đặc cao. Ngược lại gạch hút nước cao thường có nhiều lỗ rỗng. Chính những lỗ rỗng này là đường dẫn cho nước, phá hủy kết cấu bên trong viên gạch.

2.2. Cơ chế phá hoại của nước diễn ra như thế nào?

Giai đoạn 1: Nước thấm vào gạch

Thông qua các vết vi nước, nước từ từ ngấm vào bên trong viên gạch. Thời gian càng lâu càng tích tụ nhiều nước.

Giai đoạn 2: Phá vỡ liên kết bên trong gạch bê tông

Nước ngấm vào bên trong viên gạch bê tông sẽ làm mềm kết cấu, giảm lực liên kết giữa xi măng và cốt liệu.

Giai đoạn 3: Chu kỳ giãn nở, co ngót

Thời tiết khắc nghiệt ảnh hưởng nghiêm trọng tình trạng giãn nở, co ngót ở gạch. Trời nắng, gạch sẽ giãn ra, trời mưa sẽ xảy hiện tượng co vào. Tình trạng này lặp đi lặp lại liên tục sẽ gây ra các vết nứt vỡ.

Giai đoạn 4: Rêu mốc & phá hủy bề mặt gạch bê tông

Môi trường ẩm thấp là tiền đề để rêu mốc phát triển mạnh mẽ. Rêu mốc sẽ khiến bề mặt gạch trơn trượt, bẩn xấu làm giảm tính thẩm mỹ của tuyến đường.

2.3. Sự kết hợp nguy hiểm giữa mác thấp và hút nước cao

Mác thấp làm xuất hiện vi nứt khi kết hợp với gạch có độ hút nước cao là nguyên nhân hàng đầu khiến công trình xuống cấp nhanh chóng. 

Sự kết hợp nguy hiểm này sẽ khiến nước ngày càng xâm nhập sâu vào bên trong, phá hủy hệ thống gạch từ lõi. Về lâu dài gạch bong tróc và nứt vỡ hàng loạt.

Nếu mác bê tông là xương sống thì độ hút nước chính là kẻ ăn mòn xương từ bên trong. Điều quan trọng là hiện tượng này âm ỉ xảy ra trong một thời gian dài, rất khó phát hiện ngay từ đầu.

3. Gạch bê tông giá rẻ ban đầu, chi phí đắt về sau

Để tiết kiệm chi phí, nhiều đơn vị nhà thầu lựa chọn loại gạch giá rẻ, nhờ đó giảm được 10 – 15 % chi phí ban đầu. Tuy nhiên đa phần gặp phải tình trạng phải thay gạch sau 2 – 3 năm. Trong khi đó, nếu chọn gạch bê tông chất lượng cao, giá sẽ cao hơn 10 – 15% nhưng có tuổi thọ đến 7 – 10 năm. 

Nếu xét tổng chi phí việc lựa chọn gạch giá rẻ đang chênh gấp đôi so với chọn gạch chất lượng, đảm bảo tiêu chuẩn.

4. Cách chọn gạch bê tông đúng chuẩn

Lựa chọn gạch bê tông đúng chuẩn là bước đầu tiên đảm bảo tuổi thọ và tính thẩm mỹ cho công trình trong thời gian dài. Dưới đây là 4 tiêu chí chọn gạch bê tông các nhà thầu cần lưu ý.

4. 1. Kiểm tra mác bê tông

Nhà thầu trước khi giao nhận gạch cần yêu cầu đơn vị sản xuất test độ nén và cung cấp các chứng chỉ kỹ thuật đảm bảo mác bê tông đạt chuẩn như cam kết.

4. 2. Kiểm tra độ hút nước

Tiêu chuẩn về độ hút nước của gạch bê tông thường dao động từ ≤ 6 – 8% (tuỳ loại). Chúng ta có thể test thực tế bằng cách ngâm nước và quan sát độ thấm hút của gạch. 

4. 3. Kiểm tra cấu trúc vật liệu

Kiểm tra kỹ lượng gạch bê tông trước khi nhận bàn giao, đảm bảo bề mặt chắc, gạch đặc, ít rỗ khí.

4. 4. Chọn theo tải trọng thực tế

Không chọn gạch theo lý thuyết, hãy chọn theo thực tế công trình sử dụng, phân tích chi tiết các trường hợp để xác định tải trọng thực tế.

5. Gạch TCB – Kiểm soát chất lượng từ gốc để đảm bảo tuổi thọ công trình

Xuất thân là những kỹ sư Đại học Xây dựng, Gạch TCB có nền tảng kiến thức chuyên môn sâu sắc về vật liệu xây dựng, đặc biệt là gạch bê tông. Các sản phẩm do TCB cung cấp đều được kiểm soát chặt chẽ chất lượng, cấp phối, mác bê tông, độ chắc đặc,…

Các sản phẩm gạch bê tông phải đảm bảo các tiêu chí về chất lượng trước khi xuất xưởng như: Độ hút nước thấp, cường độ nén đúng chuẩn tải trọng, bề mặt bền màu,…

Nhờ những tiêu chuẩn sản xuất khắt khe, TCB tự hào là một trong những đơn vị sản xuất và cung ứng gạch bê tông chất lượng cao hàng đầu miền Bắc. TCB nhận được sự tin tưởng và đồng hành của các đối tác lớn như: Viettel, Delta, Fecon, Xuân Trường, Lizen…

Sản phẩm của TCB đã phủ sóng khắp toàn quốc từ Hà Nội, Bắc Ninh, Hải Phòng đến Quảng Ninh, Hà Tĩnh và nhiều tỉnh miền núi như Cao Bằng, Tuyên Quang.

Nếu bạn muốn tìm gạch bê tông chất lượng, giá thành tốt nhất trên thị trường, hãy liên hệ với Gạch TCB để được tư vấn chuyên sâu và lựa chọn loại gạch phù hợp, tối ưu công năng cho công trình của bạn!